Dawne Zawiercie w fotografiach i opowiadaniach

Stefan Stefański

Huta Zawiercie

Strona główna » Galeria » Huta Zawiercie

Rozwój hutnictwa w Królestwie Polskim a w szczególności na terenie Zawiercia zawdzięczamy w dużej mierze otwarciu w 1848 r. linii kolejowej zwanej Drogą Żelazną Warszawsko-Wiedeńską. Innym ważnym czynnikiem korzystnym dla rozwoju przemysłu było zniesienie przez rząd carski w 1850 r. granicy pomiędzy Królestwem a Rosją co stwarzało duże możliwości handlu ze wschodem. Dzięki tym korzystnym sytuacją w  latach 70-tych XIX w. na teren Zawiercia zaczął napływać kapitał niemiecki. Jednym z kapitalistów niemieckich był Samuel Huldschynsky (Huldczyński) który podjął starania o budowę zakładu hutniczego w Zawierciu. W dniu 7 listopada  1897 r. zostało utworzone Towarzystwo Akcyjne Sosnowieckich Fabryk Rur i Żelaza i tę datę niektóre żródła  podają jako umowny początek powstania Huty Zawiercie. W 1899 r. spółka podjęła decyzję o budowie huty w Zawierciu.

Pierwszymi przedstawicielami S.A. na teren Zawiercia zostali inż. Oskar Preis i Julian Appler (późniejszy pierwszy dyrektor huty). Początki budowy huty sięgają 1899 r. W tym też czasie rozpoczęto budowę bocznicy kolejowej, wielkiego pieca, prażarki rudy. W 1901 r. uruchomiono wielki piec i w tymże roku nastąpił pierwszy spust surówki. Wybudowano też warsztaty mechaniczne które wyposażono w tokarki, strugarki, szlifierki i inne nowoczesne urządzenia (głownie niemieckie).

W 1900 r. rozpoczęto budowę stalowni a już w 1903 r. dwa piece martenowskie (każdy 40 ton) były gotowe do pracy. Walcownia średnia i mała produkowała głownie kształtowniki.  Pogarszające się warunki pracy w latach 1904-05 zapoczątkowały strajki co doprowadziło do aresztowań przez władzę rosyjskie. Rok 1905 przyniósł zmiany kontroli nad Towarzystwem Sosnowieckich Fabryk Rur i Żelaza. Przejęła ją Oberschlesische Eisenach- Bedarf A.G. Następował jednocześnie dalszy rozwój huty. W 1906 r. powstała walcowani bednarki. W 1907 r. trzeci piec martenowski a w 1908 czwarty, w 1909 powstała lemieszownia. Ważnym elementem było również wybudowanie w 1903 r. na terenie huty ambulatorium wraz z gabinetami lekarskimi. Wybudowanie szpitala fabrycznego nastąpiło w 1912 r. Również dzięki staraniom pracowników w 1904 r. powstała jednoklasowa szkoła.

Od 1914 -18 huta była nieczynna. Pracowały tylko urządzenia zaopatrujące domy fabryczne w prąd i wodę. Od 1919 r. zaczęto stopniowo uruchamiać hutę. W swojej długoletniej historii huta „przeżywała” różne okresy (w latach 30 miała być nawet zlikwidowana) , ale ze wszystkich „zawieruch” dziejowych wyszła obronną ręką.  Do dzisiejszego dnia z ówczesnej huty niewiele (a może nic) już nie zostało . Stare budynki i urządzenia zostały zastąpione nowoczesnymi a dawny obraz Huty "Zawiercie" można obejrzeć jeszcze tylko na starych zdjęciach.

Autorzy : J.S. Gębka (materiały- zbiory własne)

Zainteresowanych i posiadaczy innych materiałów prosimy o kontakt : jaslaz@poczta.onet.pl


Szpital Fabryczny ok 1912 r.Pierwszy dyrektor Juliusz AppelPamiątkowy medal na 110-lecie hutyPamiątkowy medalAkcja Towarzystwa Sosnowieckich Fabryk Rur i Żelaza do którego należała hutaZdjęcie współczesne z lotu ptakaZdjęcie współczesne z lotu ptaka

1 | 2 | 3 | 4

|   Do góry   |   Strona główna   |

Centrum Inicjatyw Lokalnychwww.cil.org.pl

Newsletter

ALPANET - Polskie Systemy Internetowe